Wypalenie zawodowe. Czy pracodawcy mogą coś zrobić?

Wypalenie zawodowe to choroba XXI wieku. Jak wynika z badań od czasu do czasu jego skutki odczuwa 3/4 pracowników. W jaki sposób pracodawcy mogą walczyć z tą chorobą?

Jak czytamy w raporcie Mindy średnio 5h i 43 minuty pracy tracimy w tygodniu przez pogorszony nastrój. To daje 36 dni w roku i jest zaledwie wierzchołkiem góry lodowej. Bo zdrowie psychiczne to w Polsce temat tabu. W 2020 roku liczba zaświadczeń chorobowych z tytułu zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania wzrosła o 25% rok do roku, a Polacy nie chodzili z tego powodu do pracy łącznie przez 27,7 mln dni. Te statystyki będą jednak rosnąć. W maju 2021 r. wypalenie zawodowe znalazło się w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób WHO jako syndrom znacząco wpływający na stan zdrowia. Od stycznia 2022 będzie klasyfikowane jako jednostka chorobowa, a pracownicy będą mogli otrzymać na nie L4. Czy pracodawcy mogą zrobić cokolwiek, by walczyć z problemem wypalenia zawodowego? Tak – powinni wspierać pracowników w profilaktyce oraz leczeniu chorób psychicznych.

Wypalenie zawodowe – co to jest?

Wypalenie zawodowe to specyficzny typ stresu związanego z pracą. Jest tak silny, że może doprowadzić do emocjonalnego i fizycznego wyczerpania sił. Towarzyszą mu zaburzenia poczucia własnej tożsamości oraz wrażenie tkwienia ciągle w jednym miejscu, braku osiągania czegokolwiek.

Według danych Mindy problemy z wypaleniem zawodowym w ostatnim roku miał 1 na 2 pracowników. Źródło: Raport Wellbeing Mentalny Pracowników w Polsce.

Jak czytamy w raporcie Mindy przyczyną wypalenia zawodowego mogą być choroby psychiczne, takie jak depresja, ale nie są konieczne do tego, aby mówić o jego wystąpieniu. Do czynników, które mogą potęgować symptomy, należą m.in.:

  • przeciążenie pracą: brak czasu na odpoczynek, regenerację, rozwój osobisty, niezbędne do czerpania przyjemności z wykonywanego zawodu,
  • skrywanie emocji, duszenie w sobie trudnych uczuć, brak umiejętności analizy emocji,
  • poczucie braku kontroli: zbyt mało autonomii w dedykowanych obowiązkach
  • dostępność 24/7 wobec pracodawcy powodujące uczucie osaczenia, problemy z podejmowaniem decyzji,
  • niestabilne lub słabo rozwinięte relacje w zespole: brak zaufania do współpracowników (poczucie, że tylko na siebie można liczyć)
  • niezgodność wartości w firmie: kultura organizacji budowana bez porozumienia z pracownikami, brak rozmowy o potrzebach.

Czy warto dbać o zdrowie psychiczne pracowników?

Co na to pracodawcy?

Wydawało się, że pandemia przełoży się na większe zainteresowanie pracodawców tematem zdrowia psychicznego. Nic bardziej mylnego. Kolejne raporty są dla pracodawców miażdżące.  Większość podejmowanych przez nich inicjatyw to projekty jednorazowe, o bardzo niskiej skali rażenia. Z raportu BPCC 2020 HR Review wynika, że

  • tylko 7% pracodawców posiada strategię wellbeingową,
  • aż ponad 1/3 polskich firm nie prowadzi działań mających na celu wspieranie zdrowia,
  • a tylko 16% w strategiczny sposób wspiera wellbeing psychiczny.

Równie smutne wyniki przynosi raport Mindy. Czytamy w nim, że:

1 na 3 pracowników uważa, że ich pracodawcy nie dają im dostępu do rozwiązań wspomagających radzenie sobie ze stresem. A zaangażowanie pracodawców w rozwój kondycji mentalnej w skali 1-5 pracownicy oceniają na 2,5.

A potrzeba edukacji jest ogromna. Bo pracownicy boją się mówić o swoim zdrowi psychicznym pracodawcom.

  • Aż 84,7% badanych twierdzi, że boją się zgłosić swojemu pracodawcy, że potrzebują wsparcia w leczeniu zdrowia psychicznego.
  • Niewiele mniej, bo 81,3% badanych twierdzi, że pracownicy boją się także zgłosić potrzebę wsparcia w obszarze profilaktyki zdrowia psychicznego i kondycji mentalnej.
  • 27,4% badanych nie zgłosiło swojemu pracodawcy potrzeby wsparcia zdrowia mentalnego, choć chciałoby tak zrobić.

I co najgorsze

1 na 2 pracowników uważa, ża to właśnie życie zawodowe pogarsza stan ich kondycji mentalnej.

Co w walce z wypaleniem mogą zrobić pracodawcy?

Odpowiedzialność pracodawców za obecną sytuację jest ogromna. I choćby z tego powodu powinni oni aktywnie zaangażować się z walkę z chorobami psychicznymi.

Potrzebna jest edukacja w obszarze leczenia chorób psychicznych, ale też samej profilaktyki zdrowia psychicznego.

A to wiąże się ze zmianą myślenia kierownictwa, liderów i samych pracowników. Walkę z wypalenie zawodowym toczyć trzeba więc dwutorowo.

Strategiczne podejście

Wellbeing, zdrowie psychiczne pracowników i wyzwanie, jakim jest problem wypalenia zawodowego muszą być traktowane przez pracodawców jako strategiczne obszary rozwoju. Ich wagę powinien zrozumieć nie tylko HR, ale przede wszystkim kierownictwa organizacji oraz jej liderzy. Jednorazowe webinary to po prostu za mało. Potrzebna jest na długofalowa budowa świadomości i stałe prowadzenie dyskusji w tym obszarze. Ciekawym przykładem takiego podejścia jest HubSpot, który w 2021 zainicjował „HubSpot Unplugged”. Celem projektu jest walka z wypaleniem zawodowym w organizacji. W jego skład wchodzi 5 filarów:

  • Wprowadzenie „Dorocznego tygodnia odpoczynku” (ang. Annual Global Week of Rest”), który jest kolejną obok sabbaticala, nielimitowanych urlopów i pracy zdalnej zachętą do odpoczynku.
  • Ograniczenie liczby spotkań wewnętrznych poprzez inicjatywę „No internal meetings Friday”.
  • Edukacja managerów w obszarze zdrowia psychicznego i wypalenia zawodowego.
  • Edukacja pracowników dot. zrównoważonego planowania i pracy.
  • Strategiczne podejście do tematu komunikacji wewnętrznej, planowania, zarządzania pracownikami.

I choć zasięg i kompleksowość projektu HubSpot budzi uznanie, na rynku jest coraz więcej mniejszych inicjatyw uzdrawiających naszą pracę:

Benefity w służbie zdrowiu psychicznemu

Drugim, bardzo ważnym krokiem w walce z wypaleniem zawodowym jest wyposażenie pracowników w konkretne narzędzia. Pierwszym z nich jest wspieracie w leczeniu chorób psychicznych, na przykład przez bezpłatny dostęp do opieki psychiatrów i psychoterapeutów.

Fragment ogłoszenia o pracę Senuto, gdzie opieka psychoterapeutyczna jest jednym z komunikowanych benefitów. Źródło: https://senuto.notion.site/senuto/Rekrutacja-Head-of-Marketing-w-Senuto-cdd925aea2ea41d99884978b9d55aa49

Jak w każdej innej sytuacji potrzebna jest nam również profilaktyka. Bo umysł należy trenować jak każdy inny mięsień. W jaki sposób?

  • Dbając o relaks i regularny sen,
  • praktykując medytację,
  • korzystając z psychoedukacji,
  • ucząc się na temat naszych emocji.

Regularne ćwiczenia umysłu można porównać do treningu przed zawodami. W tym przypadku również pomóc może codzienny plan działania. Do codziennej profilaktyki zdrowia psychicznego zachęcić może dostęp do platform minfulnessowych –  takich jak Mindy. W aplikacji pracownik otrzymuje dostęp do wielu kursów, na przykład do 10-tygodniowego kursu podstaw medytacji, psychoedukacji, kursów tematycznych wspierających walkę ze stresem, budowę relacji, produktywność oraz nagrań, które ułatwią zasypianie, wesprą koncentrację. Program wellbeingu mentalnego Mindy to nie tylko dostęp do aplikacji, ale też webinary, materiały edukacyjne, sesje 1:1 z ekspertami i warsztaty grupowe.

Mindy to partner dzisiejszego wpisu. Już dziś możesz indywidualnie przetestować aplikację, a dla czytelników bloga Gojtowska.com firma przygotowała specjalną ofertę:

20% zniżki na roczną subskrypcję aplikacji Mindy z darmowym okresem wydłużonym do miesiąca! Wszystko na hasło: MajaMindy20. Jeśli chcesz poznać szczegóły kosztów takiego rozwiązania w Twojej firmie, napisz na contact@mindyapp.com i powołaj się na mojego bloga 🙂

Czy wypalenie zawodowe to również Twój problem?

Czy temat zdrowia psychicznego i wypalenia zawodowego pracowników zagościł już w Twojej organizacji? Jakie inicjatywy w tym obszarze podjęliście? A jeśli przypadł Ci do gustu ten tekst koniecznie podaj go dalej. Być może kogoś zainspiruje do działania, a dla mnie będzie sygnałem, że treści, które tworzę są wartościowe. Każdy komentarz (tu czy w social media) lub udostępnienie jest dla mnie… bezcenne 🙂

Happy Season 3 GIF by Friends

Miłego dnia!

Maja